Скачать или смотреть ΕΛΛΑΔΑ ΣΤΟ ΦΩΣ: Γ. Σμαραγδής: Μια συγκινητική συνέντευξη στην Τζένη Παντελή για τον “Καποδίστρια”

Γιάννης Σμαραγδής: «Ο Καποδίστριας είναι το φως που πρέπει να ξαναδεί η Ελλάδα»
Η δημοσιογράφος Τζένη Παντελή μίλησε με τον σπουδαίο σκηνοθέτη Γιάννη Σμαραγδή, με αφορμή την πρεμιέρα της νέας του ταινίας «Καποδίστριας», που θα πραγματοποιηθεί στις 29 Νοεμβρίου στη Νέα Υόρκη. Ο δημιουργός, που έχει αφήσει ανεξίτηλο αποτύπωμα στον ελληνικό κινηματογράφο με έργα όπως Καβάφης, Ελ Γκρέκο και Καζαντζάκης, μίλησε με συγκίνηση για τη νέα του δημιουργία, τον πνευματικό της χαρακτήρα και το όραμά του για μια Ελλάδα που αναζητά ξανά το φως της.
Ο σκηνοθέτης αποκάλυψε ότι ο Καποδίστριας ίσως είναι η τελευταία του ταινία. «Ο Καποδίστριας είναι μια ολική οντότητα, με βαθιά σχέση προς το θείο. Όταν ολοκλήρωσα την ταινία, ένιωσα ένα κενό μέσα μου. Δεν επιλέγουμε εμείς τα θέματα — εκείνα μας επιλέγουν», ανέφερε χαρακτηριστικά.
Ο Σμαραγδής τόνισε πως η ταινία δεν είναι πολιτική, αλλά πνευματική: «Δεν τη σκηνοθέτησα· μεσολάβησα για να περάσει το φως. Δεν είναι δικό μου έργο — είναι κάτι πιο πάνω από μένα». Η δημιουργία της κράτησε οκτώ χρόνια, με πολλά εμπόδια. «Δεν υπήρξαν οι αυτονόητες χρηματοδοτήσεις. Στην Ελλάδα, μετά τον Καποδίστρια, κυριάρχησαν οι φατρίες που ακόμη κρατούν τα νήματα. Κι όμως, πρέπει να επιμένουμε στο φως και στον πολιτισμό μας», σημείωσε.
Ιδιαίτερη αναφορά έκανε στην ελληνική διασπορά, στην οποία σκοπεύει να προσφέρει την ταινία δωρεάν: «Θα δοθεί σε όλα τα σχολεία, πανεπιστήμια και ελληνικά κέντρα του κόσμου. Η διασπορά είναι η μεγάλη πυρηνική δύναμη του ελληνισμού».
Για τον πρωταγωνιστή της ταινίας, Αντώνη Μυριαγκό, είπε πως η επιλογή του ήταν «μια μεταφυσική εμπειρία»: «Τον είδα σε μια φωτογραφία και είπα “αυτός είναι ο Καποδίστριας”. Όταν τον γνώρισα, ένιωσα πως μιλούσε η ψυχή του κυβερνήτη μέσα του».
Ο Σμαραγδής δεν παρέλειψε να μιλήσει και για τον αείμνηστο Βαγγέλη Παπαθανασίου, τον οποίο χαρακτήρισε «μεγάλο φιλάνθρωπο και πνευματικό άνθρωπο»: «Μου έγραψε μουσική για τον Καβάφη και τον Ελ Γκρέκο χωρίς να ζητήσει ποτέ αμοιβή. Ήταν εκείνος που μου είπε πως είναι καθήκον μου να κάνω τον Καποδίστρια».
Η ταινία είναι αφιερωμένη στη σύζυγό του, Ελένη, που υπήρξε το στήριγμα και η ψυχή όλων των έργων του. «Η Ελένη ήταν άγγελος. Μου δάνειζε τα φτερά της για να πετάω. Πριν φύγει, μου είπε πως αυτή θα είναι η καλύτερή μας ταινία», εξομολογήθηκε συγκινημένος. Την αφιερώνει επίσης στον Παπαθανασίου, στη Ναταλία Καποδίστρια –απόγονο του κυβερνήτη– και στον Ευάγγελο Στασινόπουλο, τον μεγάλο ευπατρίδη και χρηματοδότη του έργου.
Ο σκηνοθέτης, που πρόσφατα έγινε μέλος της Ευρωπαϊκής Ακαδημίας Επιστημών και Τεχνών, θεωρεί αυτή την τιμή αναγνώριση όχι μόνο του έργου του αλλά και της νεότερης ελληνικότητας: «Η ελληνικότητα είναι οικουμενική. Είναι ο πνευματικός πυλώνας της Ευρώπης».
Μιλώντας για το μήνυμα της ταινίας, υπογράμμισε πως «όταν ένας λαός έχει γεννήσει έναν Καποδίστρια, μπορεί να τον ξαναγεννήσει». Για τον ίδιο, η ταινία είναι ένα κάλεσμα ελπίδας: «Η Ελλάδα δεν τελειώνει ποτέ. Είναι φως, είναι φάρος για τις ελληνικές ψυχές».
Στην ερώτηση της Τζένης Παντελή για το τι θα ήθελε να μείνει στον θεατή, απάντησε: «Πηγαίνω καμιά φορά στις εξόδους των αιθουσών και κοιτάζω τα πρόσωπα. Αν είναι φωτισμένα, ξέρω ότι το έργο λειτούργησε. Αν έχουν μπει έστω και λίγο μέσα στο φως, τότε άξιζε ο κόπος».
Κλείνοντας τη συνέντευξη, ο Γιάννης Σμαραγδής μίλησε για τη δική του αντίληψη του κινηματογράφου:
«Ό,τι κάνουμε πρέπει να έχει κέντρο την ομορφιά, την αγάπη και την προσευχή προς το θείο. Ο κινηματογράφος δεν είναι μόνο εικόνες· είναι ποίηση, είναι εξομολόγηση, είναι φως για την Ελλάδα».