Скачать или смотреть Waarom deze ‘THC’-vapes gevaarlijker zijn dan je denkt | Zembla

Lange tijd leek een nicotinevrije generatie binnen handbereik. Het aantal rokende jongeren daalde gestaag, maar met de komst van de vape is dat beeld volledig veranderd. Vapen is in korte tijd razend populair geworden onder scholieren en het gebruik van nicotine onder jongeren stijgt weer.
Om deze ontwikkeling te stoppen werd vorig jaar een verbod ingesteld op smaakjesvapes.

Sindsdien is de illegale markt echter flink gegroeid. Jongeren vinden via social media als Snapchat eenvoudig de weg naar dealers, die vapes met smaken als watermeloen en aardbei-mango zelfs tot aan het schoolplein afleveren. Steeds vaker waarschuwen deskundigen voor een “vape-epidemie”, waarbij kinderen in het ziekenhuis belanden met ernstige klachten als benauwdheid, longbloedingen en klaplongen.

De zogenaamde THC-vape, die illegaal en gevaarlijk is, is in opkomst onder scholieren. Dat blijkt uit een rondgang van Zembla langs onder meer scholen, verslavingscentra en medische instellingen. THC-vapes bevatten vaak synthetische drugs, ook wel spice genoemd, die in illegale labs gemaakt worden. Scholen, ouders en verslavingsinstellingen slaan alarm.

In gesprekken met scholen en leerlingen komt naar voren dat jongeren soms onwel worden van de THC-vapes. Er zijn meldingen van flauwvallen, overgeven en ziekenhuisopnames. De GGD Amsterdam en Jellinek hebben inmiddels een officiële waarschuwing gestuurd, waarin ze benadrukken dat dit gebruik tot ernstige gezondheidsklachten kan leiden. Ook vanuit de politiek klinken zorgen: staatssecretaris Judith Tielen noemt de ontwikkeling verontrustend en wijst op de gevaren voor jongeren.

Zembla kreeg verschillende THC-vapes die door scholieren zijn gebruikt in handen en liet deze testen bij een gespecialiseerd lab. Vrijwel alle vapes bleken synthetische cannabinoïden te bevatten, ook wel spice genoemd. De effecten hiervan zijn veel heftiger dan van natuurlijke cannabis en kunnen onder meer hartkloppingen, angstaanvallen en psychoses veroorzaken. Sinds juli dit jaar vallen synthetische cannabinoïden officieel onder de Opiumwet, maar dat weerhoudt jongeren er niet van de vapes te gebruiken.

Scholieren vertellen dat ze de illegale vapes bestellen via social media als Snapchat. Dealers komen ze binnen een half uur tot aan het schoolplein brengen. Tijdens de gesprekken valt op dat scholieren vaak niet weten dat ze synthetische drugs aan het vapen zijn. Vaak denken ze dat het een soort ‘wietvape’ is, met hetzelfde effect als blowen.

Drie grote Nederlandse verslavingsklinieken Jellinek, Novadic-Kentron en Brijder, blijken alle drie signalen te krijgen van jongeren die gezondheidsproblemen hebben door het gebruik van THC-vapes. Youssef el Markhous is preventiedeskundige bij Jellinek en ziet zelfs een toename in de afgelopen maanden: “Het is een zorgelijke ontwikkeling. Eerst zagen we sporadisch signalen binnenkomen, gaandeweg werd dat steeds meer en vanuit verschillende regio’s. Niet alleen Amsterdam, maar ook bijvoorbeeld Utrecht, Amersfoort en Het Gooi. We horen dat jongeren er haast levenloos bijzitten, letterlijk niet vooruitkomen, prikkels niet binnenkrijgen, jongeren die flauwvallen. En soms hele heftige ontwenningsverschijnselen.”

De problematiek beperkt zich niet tot Nederland. Ook in Engeland zijn THC-vapes al langer een groot probleem. Onderzoek door professor Christopher Pudney van de Universiteit van Bath toonde aan dat een aanzienlijk deel van de onderzochte vapes spice bevatte. Hij spreekt van een diepgewortelde trend onder scholieren, met ernstige gezondheidsincidenten tot gevolg.

Zembla brengt met dit onderzoek de risico’s en ontwikkelingen rond vapen en de opkomst van de THC-vape in kaart. Jongeren, ouders, scholen en instellingen worden geconfronteerd met een snel groeiend probleem dat grote gevolgen kan hebben voor de gezondheid van een nieuwe generatie.

Samenstelling en regie: Evelien Vehof
Research: Marco de Lange
Eindredactie: Odette Joosten

00:00 Waar gaat de video over?
01:00 NVWA en politiecontrole
04:30 Steeds meer jongeren beginnen met vapen
10:00 Vapende scholieren: van aanschaf tot incident
14:18 Wat is een THC-vape en hoe werkt het?
18:30 Grote problemen in Engeland door spice in vapes
21:36 Weten Nederlandse scholieren welke stoffen er in THC-vapes zitten?
29:25 Spice in vapes: hoe werkt het?
35:11 Verslavingsklinieken over verslaafde jongeren
36:08 Conclusie

Luister onze onderzoeksverhalen in onze podcast:
Spotify podcast: https://spoti.fi/2UBbCQ6
Apple podcast: https://apple.co/3wVX4ZA

Volg ons ook hier:
Instagram:   / zembla_bnnvara  
Facebook:   / zembla.tv  
Twitter:   / zembla  
Bluesky: https://bsky.app/profile/zembla-bnnva...
LinkedIn:   / zembla-bnnvara  
TikTok:   / zembla_bnnvara