Në rrugicat karakteristike të Shkodrës, aroma e gjalpit të freskët dhe bajameve të pjekura të fton drejt një zbulimi të veçantë: Haxhimakullja. Kjo nuk është thjesht një ëmbëlsirë, por një simbol i gëzimeve familjare, veçanërisht dasmave dhe fejesave, që ka udhëtuar ndër shekuj për të mbërritur në tryezat e sotme. Në segmentin e parë të këtij reportazhi, gazetarja ndalet në 'Pastiçeri Flo', ku procesi i gatimit të kësaj delikatese shpaloset hap pas hapi, i shoqëruar nga rrëfime që të kthejnë pas në kohë.
Protagonistja e këtij segmenti, përveç vetë ëmbëlsirës, është Bardha, një zonjë duarartë e cila me modesti pranon se sekreti i vërtetë nuk qëndron vetëm tek ajo, por te një figurë pothuajse mitike e familjes pronare: Teze Myzi. Haxhimakullja, e cila shpesh ngatërrohet vizualisht me sheqerparen nga syri i pastërvitur, ka një identitet unik. Ajo kërkon përbërës të zgjedhur me kujdes: miell, të kuqe vezësh (dhe një të plotë), sheqer pluhur, dhe mbi të gjitha, 'tlyn' (gjalpë të shkrirë) shtëpie, jo gjalpë industrial. Dallimi në shije vjen pikërisht nga cilësia e yndyrës dhe mënyra e punimit me dorë, një teknikë që refuzon modernizimin e tepërt për të ruajtur strukturën 'e shkriftë' që karakterizon Haxhimakulljen.
Një moment kulminant është telefonata e drejtpërdrejtë me Teze Myzin. Kjo bisedë sjell në vëmendje trashëgiminë gojore të recetave. Teze Myzi tregon se si kjo recetë ka kaluar nga gjyshja, te nëna, te tezet dhe hallat, duke u bërë pjesë e pandarë e identitetit të familjeve të vjetra shkodrane. Ajo thekson se dikur, këto ëmbëlsira bëheshin 'me sy' dhe 'me tasa', pa peshore preçize, por gjithmonë dilnin të përsosura falë përvojës. Haxhimakullja ishte dhurata prestigjioze që dërgohej nëpër shtëpi kur martoheshin vajzat, një traditë ku madhësia e ëmbëlsirës tregonte edhe respektin apo bujarinë. Përmes këtij dialogu, zbulohet se Haxhimakullja është më shumë se një kombinim ingredientësh; ajo është 'dashni' e transmetuar ndër breza. Debati mbi origjinën – nëse është turke apo autoktone shkodrane – mbetet i hapur, por siç thotë Teze Myzi, pas 500 vitesh bashkëjetesë, ajo tashmë është 'qytetare' e Shkodrës. Ky segment na mëson se ruajtja e recetës origjinale, pa devijime 'moderne', është çelësi për të mbajtur gjallë shpirtin e një qyteti qërenohet me të shkuarën e tij.
EN: In the characteristic alleys of Shkodër, the aroma of fresh butter and roasted almonds invites you toward a special discovery: Haxhimakullja. This is not just a dessert, but a symbol of family joys—especially weddings and engagements—that has traveled through the centuries to arrive on today’s tables. In the first segment of this report, the journalist visits ‘Pastiçeri Flo’, where the process of making this delicacy unfolds step by step, accompanied by stories that take you back in time.
The protagonist of this segment, beyond the dessert itself, is Bardha, a skilled woman who modestly admits that the true secret does not lie solely with her, but with an almost mythical figure in the family: Teze Myzi. Haxhimakullja, often visually mistaken for nougat by the untrained eye, has a unique identity. It calls for carefully selected ingredients: flour, egg yolks (plus a whole egg), powdered sugar, and above all, ‘tlyn’ (homemade melted butter), not industrial butter. The difference in taste comes precisely from the quality of the fat and the handcrafting technique—a method that resists excessive modernization to preserve the delicate, flaky texture that defines Haxhimakullja.
A climactic moment comes with a live phone call to Teze Myzi. This conversation highlights the oral heritage of recipes. Teze Myzi recounts how this recipe passed from grandmother to mother to aunts, becoming an inseparable part of the identity of old Shkodran families. She emphasizes that in the past, these sweets were made “by eye” and “with cups,” without precise scales, yet always turned out perfect thanks to experience. Haxhimakullja was a prestigious gift sent to households when daughters married—a tradition where the size of the sweet reflected respect and generosity.
• Shkodra’s haxhimakulle and trung / Haxhima...
Subscribe "Dritare TV": https://www.youtube.com/c/DritareTV?s...
Për më shume lajme dhe informacione kliko KËTU:
https://www.dritare.net
Like faqen Dritare.net në Facebook:
/ portali.dritare
Follow Dritare TV në Instagram:
/ dritare_tv
Follow Rudina Xhunga në instagram:
/ rudinaxhunga
Follow Rudina Xhunga në Twitter:
/ rudinaxhunga
DritareTv, është një web televizion, i dritare.net.
Ne jo vetëm informojmë, por dhe mirëinformojme.
Nëse kërkon një dritare, ja ku është DritareTv.
Информация по комментариям в разработке