Malatya’yı ilgilendiren Akçadağ, Doğanşehir, Sürgü-Erkenek ve Pütürge segmentleri üzerine hazırlanan bu video, 6 Şubat 2023 depremleri sonrasında bölgede oluşan gerilme dağılımı ve fay davranışlarını ele almaktadır. Bölgedeki segmentler, 6 Şubat kırılmasıyla ilişkili olarak önemli ölçüde enerji boşalımı yaşamış, bu durum gerilme aktarımının belirli zonlarda azaldığını ve kısa vadede büyük deprem üretme potansiyelinin sınırlı olduğunu göstermiştir. Özellikle Pütürge ve Doğanşehir segmentleri, tarihsel olarak yüksek magnitüdlü depremler üretmiş olsa da mevcut sismik aktivite düşük-orta ölçekli depremlerle karakterize olup artçı nitelikli davranış sergilemektedir. Bu durum, gerilmenin kademeli olarak azaldığını ve sistemin büyük ölçekte kilitlenme davranışı göstermediğini işaret etmektedir. Akçadağ ve Sürgü-Erkenek segmentleri için de benzer bir tablo söz konusudur; gerilme birikiminin yüksek olmadığı, stres transferinin önemli ölçüde zayıfladığı ve kırılmanın süreklilik kazanmayan küçük-orta ölçekli sarsıntılarla dengelendiği görülmektedir.
Bu nedenle literatür ve mevcut sismolojik gözlemler, bölgenin kısa vadede büyük bir deprem üretme ihtimalinin düşük olduğunu göstermektedir. Ancak bu, uzun vadeli tektonik sürecin sona erdiği anlamına gelmez. Fay hatları karmaşık sistemlerdir ve zaman içinde yeniden gerilme biriktirebilir. Dolayısıyla bilimsel gözleme dayalı soğukkanlı yaklaşım önemlidir. Şu an için veriler, “yakın gelecekte büyük deprem beklentisi” yönünde belirgin bir işaret sunmamaktadır ve paniğe yol açacak bir durum bulunmamaktadır. Bölgedeki düşük-orta şiddetli depremler ise olağan jeodinamik süreçler kapsamında değerlendirilmelidir.
---
Kaynakça
1. AFAD. (2023). Türkiye Deprem Tehlike Haritası ve Aktif Faylar. Ankara: AFAD Deprem Dairesi Başkanlığı.
2. Bozkurt, E. (2001). Neotectonics of Turkey — a synthesis. Geodinamica Acta, 14(1-3), 3-30.
3. Emre, Ö., Duman, T.Y., et al. (2013). Türkiye diri fay haritası. Ankara: MTA Genel Müdürlüğü.
4. Koçyiğit, A. (2003). Doğu Anadolu Fayı’nın sismotektoniği. Jeoloji Mühendisliği Dergisi, 27(1), 1-28.
5. MTA. (2024). Malatya ve çevresinin aktif fayları. Ankara: MTA Jeoloji Etütleri.
6. Özalp, S., & Karabulut, H. (2024). 6 Şubat depremleri sonrası stres transferi analizi. Türkiye Jeoloji Bülteni, 67(2), 145-168.
7. Sözbilir, H. (2023). Doğu Anadolu Fayı zonunda gerilme dağılımı. DEÜ Yerbilimleri Dergisi, 25(1), 55-78.
#deprem #malatya #bilim
8. Utkucu, M., et al. (2023). Coulomb stres değişimi ve artçı deprem dağılımı. Sismoloji Araştırmaları Dergisi, 9(1), 22-47.
9. Stein, R. S. (1999). The role of stress transfer in earthquake occurrence. Nature, 402, 605-609.
10. Zahradník, J., & Sokos, E. (2018). Regional moment tensor analysis in complex tectonic settings. Bulletin of the Seismological Society of America, 108(1), 291-307
Информация по комментариям в разработке