Hayalâtlara karşı kapısı açık olan rü'yaları, tahkikî bir surette mevzubahs etmek, tahkik mesleğine tam uygun gelmediğinden; o cüz'î hâdise-i nevmiye münasebetiyle, mevtin küçük bir kardeşi olan nevme ait ilmî ve düsturî olarak altı nükte-i hakikatı, âyât-ı Kur'aniyenin işaret ettiği vecihte beyan edeceğiz.
Yedincisinde, senin rü'yana kısa bir tabir verilecek.
Birincisi:
Sure-i Yusuf'un mühim bir esası, rü'ya-yı Yusufiye olduğu gibi;
وَجَعَلْنَا نَوْمَكُمْ سُبَاتًا
âyeti misillü çok âyetlerle, rü'yada ve nevmde perdeli olarak ehemmiyetli hakikatlar var olduğunu gösterir.
İkincisi:
Kur'an ile tefe'üle ve rü'yaya itimada ehl-i hakikat tarafdar değiller.
Çünki Kur'an-ı Hakîm, ehl-i küfrü kesretle ve şiddetli bir tarzda vuruyor.
Tefe'ülde, kâfire ait şiddeti, tefe'ül eden insana çıktığı vakit, yeis veriyor; kalbi müşevveş ediyor.
Hem rü'ya dahi hayr iken, bazı aks-i hakikatla göründüğü için şerr telakki edilir, yeise düşürür, kuvve-i maneviyeyi kırar, sû'-i zan verir.
Çok rü'yalar var ki: Sureti dehşetli, zararlı, mülevves iken; tabiri ve manası çok güzel oluyor.
Herkes rü'yanın suretiyle manasının hakikatı mabeynindeki münasebeti bulamadığı için; lüzumsuz telaş eder, me'yus olur, keder eder.
Mektubat - 346
Dördüncüsü:
Rü'ya üç nevidir: İkisi, tabir-i Kur'anla اَضْغَاثُ اَحْلَامٍ da dâhildir; tabire değmiyor.
Manası varsa da ehemmiyeti yok.
Ya mizacın inhirafından kuvve-i hayaliye şahsın hastalığına göre bir terkibat, tasvirat yapıyor; yahut gündüz veya daha evvel, hattâ bir-iki sene evvel aynı vakitte başına gelen müheyyic hâdisatı, hayal tahattur eder; ta'dil ve tasvir eder, başka bir şekil verir.
İşte bu iki kısım اَضْغَاثُ اَحْلَامٍ dır, tabire değmiyor. Üçüncü kısım ki, rü'ya-yı sadıkadır.
O doğrudan doğruya mahiyet-i insaniyedeki latîfe-i Rabbaniye, âlem-i şehadetle bağlanan ve o âlemde dolaşan duyguların kapanmasıyla ve durmasıyla, âlem-i gayba karşı bir münasebet bulur, bir menfez açar.
O menfez ile, vukua gelmeye hazırlanan hâdiselere bakar ve Levh-i Mahfuz'un cilveleri ve mektubat-ı kaderiyenin numuneleri nev'inden birisine rastgelir, bazı vakıat-ı hakikiyeyi görür.
Ve o vakıatta, bazan hayal tasarruf eder, suret libasları giydirir.
Bu kısmın çok enva'ı ve tabakatı var.
Bazı aynen gördüğü gibi çıkar, bazan bir ince perde altında çıkıyor, bazan kalınca bir perde ile sarılıyor.
Hadîs-i şerifte gelmiş ki: Resul-i Ekrem Aleyhissalâtü Vesselâm'ın bidayet-i vahiyde gördüğü rü'yalar; subhun inkişafı gibi zahir, açık, doğru çıkıyordu.
Mektubat - 347
Информация по комментариям в разработке