Скачать или смотреть Impatiens glandulifera - Skessulísa - Iðna Lísa - Aldinskellur - Garðagróður - Sumarblóm

Himalayan balsam - Impatiens glandulifera - Skessulísa - Springkraut - Balsamin - Balsamína - Aldinskellur - Ein skemmtilegasta garðplanta sem til er - blómstrar allt sumarið og trekkjir að alskonar skordýr, bæði fiðrildi, flugur, hunangsflugur og alskonar lýs og bjöllur - Balsamía er beinvaxin um 1-2 m á hæð eftir jarðvegi og aðstæðum, fræbelgirnir skjóta frá sér fræunum þegar þeir eru orðnir ljósgulir og þurrir - og þeir eru snertir þá springa fræbelgirnir með miklum krafti. Þessi planta sáir sér ekkert ef blómin eru tekin þegar þau fölna eða fræbelgirnir klipnir af þegar þeir eru grænir og ungir og fræin ennþá hvít - en þau verða svört fullþroskuð og lýsast svo yfir í ljósgrátt þegar þau þorna ) - plantan skríður ekkert og sáir sér eingöngu með fræðum. Balsamía er einær og deyr við fyrsta næturfrost.
is a relative of the busy Lizzie, but reaches well over head height, and is a major weed problem, especially on riverbanks and waste land, but can also invade gardens. It grows rapidly and spreads quickly, smothering other vegetation as it goes. : http://apps.rhs.org.uk/advicesearch/p...

Introduced to the UK in 1839, Himalayan balsam is now a naturalised plant, found especially on riverbanks and in waste places where it has become a problem weed.

Himalayan balsam tolerates low light levels and also shades out other vegetation, so gradually impoverishing habitats by killing off other plants. It is sometimes seen in gardens, either uninvited or grown deliberately, but care must be taken to ensure that it does not escape into the wild.

Himalayan Balsam frá Himalaya hefur verið nefnd Kiss-me-in-the-mountains og Jumping Jack á Ensku. Hún er ein af fáum plöntum í þessari ætt sem eru ekki eingöngu með blómasafa í blómunum heldur finnst hann einnig í stórum kirtlum á laufgreinunum. Hún þarf rakan jarðveg til að dafna og er helst að finna meðfram vatnsbökkum, lækjujm og tjörnum. Hún var send til Englands frá Grasagarðinum í Calcutta árið 1839 og var fyrst ræktuð í gróðurhúsum sem viðkvæmur dýrgripur. Árið 1855 fannst Himalayan Balsam fyrst villt í náttúrunni sem var smá viðvörun um það sem koma skal. Hundrað árum seinna var hana að finna sjálfsána á bökkum skipaskurða og lækja mörgum til mikilla ama. Þessi fallega planta gerir ekki mikinn skaða annan en vera fyrirferðamikil og er fremur náttúruvæn planta sem hefur það varnarkerfi að laða að sér maura til að vernda þær fyrir ágangi annara skordýra. Rauðir þykkir beinvaxnir stönglarnir geta orðið 2. m á hæð með dökkgrænum ávölum örlítið tenntum laufblöðum. Sterk ilmandi blómin sem eru hvít, ljósbleik eða rósrauð, springa út snemma sumars og eru oft kölluð Policeman´s helmet í Englandi vegna kúptar lögunnar sinnar með langa slútandi vör sem myndar einskonar lendingarpall fyrir skordýrin. Blómin eru nægjanlega stór og djúp svo Hunangsflugur - Bombus - hverfa inn í þau. Ílangir fræbelgirnir hafa að geyma nokkur brún fræ sem spítast af krafti nokkra metra frá plöntunni þegar fræbelgirnir eru snertir eða fullþroskaðir. Þrátt fyrir að fræin lifa ekki mörg ár í jarðvegi þá sáir plantan hratt þar sem hún vex og er mjög hraðvaxta.

David Rudwick - Gardens and Greenhouse - West Lavington.