සම්මා දිට්ඨිය හෙවත් නිවන් මඟ විවර කරන නිවැරදි දැක්ම | EP H 75
අප භාග්යවත් බුදුරජාණන් වහන්සේගේ අග්රශ්රාවක, ධර්ම සේනාධිපති සැරියුත් මහ රහතන් වහන්සේ විසින් දේශනා කරන ලද අතිශය ගැඹුරු වූත්, අර්ථවත් වූත් සම්මාදිට්ඨි සූත්රය ඇසුරින් මෙම දේශනාව පවත්වනු ලබයි. නිවන් මඟ පූර්ණය කර ගැනීමට උත්සාහ කරන ශ්රාවකයෙකු තමා තුළ ගොඩනගා ගත යුතු ප්රධානතම ගුණධර්මය සම්මා දිට්ඨියයි. සම්මා දිට්ඨිය යනු හුදෙක් "යහපත් දැක්ම" යන අර්ථය පමණක් නොව, සසර දුකින් මිදීම සඳහා අවශ්ය කරන මූලික අවබෝධයයි.
සම්මා දිට්ඨිය සම්පූර්ණ නොවූ තැනැත්තාට සම්මා සංකල්ප, සම්මා වාචා ආදී ආර්ය අෂ්ටාංගික මාර්ගයේ සෙසු අංග සම්පූර්ණ කරගත නොහැකි බව මෙම දේශනාවේදී අවධාරණය කෙරේ. සැරියුත් මහ රහතන් වහන්සේ මෙම සූත්රය හරහා සම්මා දිට්ඨිය ඇති කර ගැනීමට හැකි ප්රධාන ක්රම 16ක් පෙන්වා දෙති.
දේශනාවේ අන්තර්ගත ප්රධාන කරුණු:
අකුසලය සහ අකුසල මූල හඳුනා ගැනීම: දස අකුසල් සහ ඒවාට මුල් වන ලෝභ, ද්වේෂ, මෝහ හඳුනා ගැනීමෙන් සම්මා දිට්ඨිය ඇති වේ.
කුසලය සහ කුසල මූල: දස කුසල් සහ අලෝභ, අද්වේෂ, අමෝහ යන කුසල මූලයන් අවබෝධ කර ගැනීම.
සතර ආහාර: කබලිංකාර, ඵස්ස, මනෝසංචේතනා සහ විඤ්ඤාණ යන ආහාර හතරත්, ඒවාට හේතුව වන තණ්හාවත්, ආහාර නිරෝධයත් අවබෝධය.
චතුරාර්ය සත්යය: දුක, දුක ඇති වීමට හේතුව (තණ්හාව), දුක නැති කිරීම සහ ඒ සඳහා වන ආර්ය අෂ්ටාංගික මාර්ගය පිළිබඳ ගැඹුරු විග්රහය.
පටිච්ච සමුප්පාද අංග: ජරා-මරණ, ජාති, භව, උපාදාන, තණ්හා, වේදනා, ඵස්ස, සළායතන, නාම-රූප, විඤ්ඤාණ, සංඛාර සහ අවිද්යාව යන අංග එකිනෙක විශ්ලේෂණය කරමින් සම්මා දිට්ඨියට පැමිණෙන ආකාරය මෙහිදී පැහැදිලි කෙරේ.
ආශ්රව නිරෝධය: කාමාශ්රව, භවාශ්රව සහ අවිජ්ජාශ්රව යන ආශ්රවයන් සහ ඒවා අවිද්යාව සමඟ එකිනෙකට පෝෂණය වෙමින් පවතින ආකාරයත්, මාර්ගය පූර්ණය කිරීමෙන් ආශ්රවයන් ක්ෂය කර ගන්නා ආකාරයත් දේශනාවේ සඳහන් වේ.
සම්මා දිට්ඨිය ඇති කරගත් ශ්රාවකයා තුළ රාගය, ක්රෝධය සහ "මම" යන අස්මි මානය දුරු වී විද්යාව පහළ වන අතර, මේ ජීවිතයේදීම දුක කෙළවර කිරීමට ඔහු භාජනය වන බව මෙම දේශනාව අවසානයේ පෙන්වා දෙයි.
අසුභානුපස්සිං විහරන්තං – ඉන්ද්රියේසු සුසංවුතං
භෝජනම්හි ච මත්තඤ්ඤුං – සද්ධං ආරද්ධවීරියං
තං වේ නප්පසහති මාරෝ – වාතෝ සේලං’ව පබ්බතං
රාගය දුරුවෙලා යන විදිහට අශුභ දෙය අශුභ වශයෙන්ම දකිමින් ඉන්නවා නම්, ඇස් කණ් ආදී ඉන්ද්රියන් සංවර කරගෙන නම්, දන් වැළඳීමේ අර්ථය දන්නවා නම්, ඔහු ශ්රද්ධාවන්ත කෙනෙක්. ආර්ය අෂ්ටාංගික මාර්ගයේ ගමන් කරන, පටන්ගත් වීරිය ඇති කෙනෙක්. මාරයාට ඔහුව සොළවන්ටවත් බැහැ. කොයි තරම් හුළං හැමුවත් සොළවන්නට බැරි ගල් පර්වතයක් වගෙයි.
(සේතව්ය නුවරදී චූලකාල, මහාකාල භික්ෂූන් අරභයා වදාළගාථාවකි෴)
#sadahamasapuwa
#සදහම්අසපුව
#ධර්මදේශනා #darmadeshana #භාවනාව #meditation #mindfulness #බුදුදහම #bawana #pirith #vipassana #buddhismteachings #mindfulnesspractice #mindfulnessmeditation #bana #SammaDittiSutta #HasalakaSeelavimala #SinhalaBana #BuduDahama #DhamDeshana #Nirvana #RightView #Buddhist #Buddhism #Sutta #MajjhimaNikaya #Sadhahamsapuwa #Dhamma #PaticcaSamuppada #Mindfulness #Spiritual #Peace #NoblePath #CeylonBuddhism #HasalakaBana
Информация по комментариям в разработке