Chào mừng các bạn đến với hành trình khám phá điều kỳ diệu bên trong mỗi cơ thể sống! Bạn có bao giờ tự hỏi, làm thế nào mà động vật, từ chú chim nhỏ bé đến con voi khổng lồ, duy trì sự sống? Bí mật nằm ở hai yếu tố thiết yếu: nước và chất dinh dưỡng!
Nước không chỉ là thức uống giải khát, mà còn là dung môi của sự sống! Nước giúp vận chuyển chất dinh dưỡng, đào thải chất độc, và điều hòa nhiệt độ cơ thể. Tuy nhiên nhu cầu sử dụng nước của động vật là khác nhau tùy theo loài, kích thước cơ thể, điều kiện môi trường, độ tuổi, loại thức ăn… Ví dụ, voi nặng tới hơn 2 tấn, nhu cầu nước của voi là khoảng 300 lít trên ngày, các loài gia súc như trâu, bò nặng khoảng 500 kg thì nhu cầu nước khoảng 30 đến 40 lít trên ngày, trong khi đó cừu, dê nặng khoảng 30 đến 40 kg nhu cầu nước chỉ cần 4 đến 5 lít nước trên ngày. Ở con người, hằng ngày trẻ em cần khoảng 1 lít nước, người trưởng thành cần 1,5 đến 2 lít nước để duy trì các hoạt động sống diễn ra bình thường. Nhu cầu nước của con người cũng phụ thuộc vào nhiều yếu tố như: giới tính, cường độ hoạt động, tình trạng sức khỏe…
Vậy nước đi vào và ra khỏi cơ thể như thế nào? Chủ yếu là qua đường ăn uống, nhưng cũng có thể hấp thụ qua da hoặc hô hấp ở một số loài. Thông qua hoạt động của hệ tuần hoàn, máu vận chuyển nước đến các tế bào và các cơ quan trong cơ thể. Tại đây, nước được dùng làm nguyên liệu tham gia vào quá trình trao đổi chất. Nước được đào thải qua nước tiểu, mồ hôi, phân và hơi thở. Trong cơ thể người lượng nước được giữ ở mức ổn định nhờ sự cân bằng giữa lượng nước lấy vào với lượng nước cơ thể sử dụng và bài tiết ra khỏi cơ thể.
Bây giờ, hãy cùng đi sâu hơn vào hành trình của thức ăn trong cơ thể con người. Mọi chuyện bắt đầu từ khoang miệng, nơi răng nghiền nát thức ăn và nước bọt bắt đầu phân giải một phần tinh bột. Thức ăn được nuốt xuống thực quản, rồi đến dạ dày - một chiếc túi cơ bắp co bóp mạnh mẽ để nghiền nát và trộn đều thức ăn với dịch vị acid. Tại đây, protein được enzyme phân giải một phần. Hành trình tiếp tục qua ruột non, nơi hầu hết các chất dinh dưỡng được hấp thụ nhờ sự hỗ trợ của dịch tụy, dịch mật và dịch ruột. Thức ăn sau khi được biến đổi sẽ được hấp thụ vào máu và cung cấp cho các cơ quan. Cuối cùng, cặn bã sẽ được đào thải qua ruột già và hậu môn.
Khi các chất dinh dưỡng đã được hấp thụ, chúng sẽ đi đâu? Chúng được vận chuyển khắp cơ thể nhờ hệ tuần hoàn. Hệ tuần hoàn nhận khí oxygen từ hệ hô hấp, các chất dinh dưỡng từ hệ tiêu hóa đến cung cấp cho hoạt động của các cơ quan, đồng thời carbon dioxide và những sản phẩm thải khác của quá trình trao đổi chất ở tế bào cũng được vận chuyển đến phổi và các cơ quan bài tiết. Ngoài ra hệ tuần hoàn còn vận chuyển các kháng thể, hormone, vitamin và muối khoáng… Quá trình vận chuyển các chất trong hệ tuần hoàn ở người thông qua vòng tuần hoàn phổi, hay còn gọi là vòng tuần hoàn nhỏ, và vòng tuần hoàn các cơ quan, hay còn gọi là vòng tuần hoàn lớn.
Ở Vòng tuần hoàn phổi, máu giàu carbon dioxide có màu đỏ thẫm từ tâm thất phải theo động mạch phổi đi lên phổi, tại đây, diễn ra quá trình trao đổi khí giữa máu và khí ở phế nang thông qua các mao mạch phổi, máu đỏ thẫm trở thành máu đỏ tươi do giàu oxygen. Sau đó máu giàu oxygen theo tĩnh mạch phổi về tim, đổ vào tâm nhĩ trái.
Ở vòng tuần hoàn các cơ quan, máu giàu oxygen và các chất dinh dưỡng từ tâm thất trái theo động mạch chủ đi đến các cơ quan trong cơ thể, tại đây diễn ra quá trình trao đổi chất giữa máu và các cơ quan thông qua hệ thống mao mạch. Oxygen và các chất dinh dưỡng được cung cấp cho tế bào, và các cơ quan; đồng thời máu nhận chất thải, carbon dioxide và trở thành máu đỏ thẫm. Các chất thải được vận chuyển đến các cơ quan bài tiết, carbon dioxide theo tĩnh mạch về tim, đổ vào tâm nhĩ phải.
Nhu cầu dinh dưỡng ở động vật và con người bao gồm nhu cầu về chất và nhu cầu về năng lượng để cung cấp cho các quá trình chuyển hóa cơ bản cũng như các hoạt động sống của cơ thể. Ở người, các chất dinh dưỡng và năng lượng được cung cấp cho cơ thể thông qua thức ăn. Nhu cầu dinh dưỡng thay đổi theo từng cá thể, từng giai đoạn phát triển, thậm chí là từng ngày… Để xác định được nhu cầu dinh dưỡng của một người cần dựa vào nhiều yếu tố khác nhau như: độ tuổi, giới tính, trạng thái sinh lý, cường độ hoạt động của cơ thể… sau khi xác định được nhu cầu dinh dưỡng cần xây dựng khẩu phần ăn phù hợp với mỗi người. Nếu cung cấp quá thừa hoặc quá thiếu chất dinh dưỡng sẽ gây hại cho cơ thể.
Thực phẩm là nguồn cung cấp dinh dưỡng và năng lượng cho các hoạt động sống của cơ thể con người. Tuy nhiên chúng rất dễ bị nhiễm độc, nhiễm khuẩn do các hoạt động như: lạm dụng thuốc bảo vệ thực vật, tiêm tẩm hóa chất độc hại vào thực phẩm, chế biến không đúng cách các loại thực phẩm, bảo quản trong điều kiện không phù hợp gây biến chất, ô nhiễm trong trồng trọt và chăn nuôi. Khi sử dụng các loại thực phẩm bị ô nhiễm sẽ làm tăng nguy cơ mắc các bệnh về đường tiêu háo, gây ung thư, vô sinh… và ảnh hưởng tiêu cực đến tâm lý con người và nền kinh tế xã hội.
Информация по комментариям в разработке