Скачать или смотреть การละเล่น แมงตับเต่า

การละเล่น “แมงตับเต่า”
การละเล่น “แมงตับเต่า” เป็นการแสดงพื้นบ้านดั้งเดิม ที่มีที่มาจากการเลียนแบบพฤติกรรมของ “แมงตับเต่า” ซึ่งมีความใกล้ชิดกับวิถีชีวิตของชาวชนบทอีสานโดยการนำมาประกอบอาหาร การละเล่น“แมงตับเต่า” มีการใช้ฉันทลักษณ์ในบทขับร้อง ด้วยการเล่นคำสระ “เ-า” ให้สอดคล้องกับคำ “ตับเต่า” ลงในท้ายวรรคทุกวรรค จนกลายเป็นเอกลักษณ์ทางการขับร้องของการละเล่นชนิดนี้ เพื่อความสนุกสนาน ตามค่านิยมของการละเล่นในยุคสมัยนั้น การละเล่น “แมงตับเต่า” นิยมเล่นกันในพื้นที่ ที่ได้รับอิทธิพลทางวัฒนธรรมแบบ “ล้านช้าง” ในอดีตนิยมเล่นกันในหลายพื้นที่ในภาคอีสาน และมีรายละเอียดในการละเล่นที่แตกต่างกันออกไป เช่น บริเวณพื้นที่ จังหวัดเลย (รวมไปถึงพื้นที่บริเวณเขตภาคเหนือตอนล่าง เช่น เพชรบูรณ์ , อุตรดิตถ์ และพิษณุโลก เป็นต้น) เป็นการแสดงที่เน้นไปในรูปแบบ การแสดงเป็นคณะหมอลำหมู่แบบโบราณ อย่างที่เรียกว่า “ลิเกป่า” ส่วนทางภาคอีสานตอนกลาง เช่นบริเวณ จังหวัดร้อยเอ็ด , ยโสธร , กาฬสินธุ์ และ มหาสารคาม มักละเล่นกันในรูปแบบ เพลงตอบโต้ปฏิภาณ ระหว่างฝ่ายหญิง-ชาย ซึ่งนิยมละเล่นในเทศกาลสำคัญของชุมชน เช่น เทศกาลสงกรานต์ เป็นต้น โดยไม่มีการนำไปแสดงบนเวทีเป็นทางการอย่าง “หมอลำ”

สถานภาพในปัจจุบัน การละเล่นแมงตับเต่า ได้สูญหายไปจากสารบบการละเล่นพื้นบ้านอีสาน เช่นเดียวกับการละเล่นอื่นๆก่อนหน้านี้

งานทำนุบำรุงศิลปวัฒนธรรม กลุ่มงานบริการวิชาการและทำนุบำรุงศิลปวัฒนธรรม สถาบันวิจัยศิลปะและวัฒนธรรมอีสาน ได้ทำการศึกษา และออกแบบการแสดงทั้งสาม ชุดนี้ขึ้นจากคำให้การของผู้คนที่อาศัยอยู่ในภาคอีสานรุ่นเก่า รวมทั้งเอกสารต่างๆทั้งที่เป็นการเขียนธรรมดาและที่บันทึกในลักษณะจดหมายเหตุ ตลอดจนภาพถ่ายทางประวัติศาสตร์ เพื่อให้ผู้ชม ได้เห็นถึง รูปแบบ และลักษณะการละเล่น อันสะท้อนถึงวิถีชีวิต แนวคิด ตลอดจนปรัชญาในการดำรงชีวิต อันอาจจะก่อให้เกิดประโยชน์ในด้านการศึกษาเพื่อนำไปสู่การพัฒนาในมิติต่างๆ ต่อไป