Скачать или смотреть Dashavtar - Art of Konkan | दशावतार - प्राचीन कोकणची संस्कृती | Dashavtar Natak

Dashavtar - Art of Konkan | दशावतार - प्राचीन कोकणची संस्कृती | Dashavtar Natak

दशावतार ही कोकणातली पारंपरिक लोककला..! सध्या कोकणात वेगवेगळ्या ठिकाणी जत्रा चालू आहेत, या जत्रेत असणारे मुख्य नाटक हे दशावतारी म्हंटले जाते. हे नाटक सादर करणारे कलाकार वेगवेगळ्या गावहून एकत्र येतात आणि आध्यात्मिक व करमणुकीच्या आनंद आपणास आयुष्यभरासाठी देऊन जातात.

दशावतार सादर करणारी ही सर्व कलावंत मंडळी अतिशय प्रामाणिकपणे दृढनिश्चयाने आणि रंगभूमीच्या रंगाने माखलेले असतात.. दशावताराचे प्रामुख्याने दोन भाग पडतात एक पूर्वरंग व दुसरा उत्तरंग !

पूर्वरंगांमध्ये गणपती, भटजी, शंकासुर, रिद्धी-सिद्धी, सरस्वती ब्रम्हा, विष्णू ही पात्रे असतात. या या पात्रांमध्ये प्रथमता गणपतीची पूजाअर्चा केली जाते तेव्हा रिद्धी-सिद्धी गणपतीच्या जवळ बसलेल्या असतात. वेगवेगळ्या प्रकारचे श्लोक आणि आरत्या म्हटल्या जातात. इथं शंकासूर देखील असतो. उत्तररंगामध्ये रामायण, महाभारत या पुराणामधील वेगवेगळ्या प्रकारचे आख्याने इथे दाखवली जातात. अर्थातच हे सर्व नाट्य स्वरूपात सादर होते व करमणूक देखील होते.

पंचक्रोशीतील व मुंबईमध्ये गेलेल्या स्थानिक चाकरमान्यांना एकत्र येण्याची आणि त्यांचा एकोपा जपण्याची एकमेव संधी म्हणजे गावची जत्रा असते. या जत्रेच्या गाभा असतो "दशावतार"..!

दशावतार सादर करणारे कलावंत दशावताराचे नाटक एकलव्याप्रमाणे स्वतः शिकतात ते कुठेही तालीम घेत नाहीत, या मंडळातील कलाकारांना रंगभूषा पासून स्क्रिप्टिंग पर्यंतची सर्व गोष्ट स्वतः करावी लागते. स्वतःच्या चेहऱ्याला स्वतः हाताने रंगवतात, स्वतःचा मेकअप स्वतः करतात रंगमंचावर कोणते आख्यान आहे इतकीच काय ती कल्पना सूत्रधारांकडून यांना दिली जाते. यांच्या भूमिका हे वाटून घेतात आणि सर्वात महत्त्वाचे वैशिष्ट्य म्हणजे यातील सर्व कलाकार हे पुरुष मंडळी असतात.

गावातील देवाच्या वार्षिक उत्सवातही दशावतार सादर केले जातात. दशावतार पाहण्याकरता गावोगावचे लोक रात्री एकत्र जमतात.

#Dashavtar #art of konkan #दशावतार
#Dashavtar #Vengurla #konkan dashavtar